Η εκπαίδευση του καπιταλισμού, η ψευδαίσθηση της γνώσης και η πορεία προς μια απελευθερωτική παιδεία

Το σχολείο ως θεσμός, αλλά και το καθεστώς της αλήθειας και της γνώσης που παράγεται μέσα σε αυτό αδιαμφισβήτητα διατηρούν την κυριαρχία των ισχυρών. Σε κάθε κοινωνία υπάρχει ένα ολόκληρο σύστημα γνώσεων, αληθειών και αξιών, με τους δικούς του μηχανισμούς εμπέδωσης και αναπαραγωγής που βαδίζουν χέρι με χέρι, και οι οποίοι εξασφαλίζουν την άσκηση και διατήρηση της εξουσίας. Η εκπαιδευτική διαδικασία λοιπόν αποτελεί μια πρακτική κατάρτισης ατόμων αποδοτικών για το σύστημα, ικανών να παράγουν και να καταναλώνουν αγαθά, με αποτέλεσμα η γνώση που διανέμεται να ανταποκρίνεται σε παραγωγικές ανάγκες. Μάλιστα, όσον αφορά τον τρόπο συγκρότησης της γνώσης αυτής παίζει ήδη καθοριστικό  ρόλο η ιδιωτική πρωτοβουλία και κάθε πολιτική και οικονομική εξουσία, εγχώρια ή μη. Πλήθος επιχειρηματικών δραστηριοτήτων λαμβάνουν χώρα μέσα στα εκπαιδευτικά ιδρύματα και χρηματοδοτούν ερευνητικά και εκπαιδευτικά προγράμματα. Έτσι όμως η γνώση, πλήρως κατευθυνόμενη και διαχωρισμένη από τις επιθυμίες του καθενός μας, μετατρέπεται σε κάτι κουραστικό και δυσάρεστο, που μας αλλοτριώνει και μας δημιουργεί την ψευδαίσθηση ότι θα γίνουμε κάτι χρήσιμο και ωφέλιμο για την κοινωνία με την ένταξη μας στην παραγωγή.

Αλλά και η ίδια η διαδικασία της μάθησης τροποποιείται διαρκώς, σε μια επίθεση της εξουσίας που εξελίσσεται και διευρύνεται, και συντελεί στην υποταγή του ανθρώπου από το σύστημα. Με την αξιολόγηση των επιδόσεων ενισχύεται η ύπαρξη διαχωρισμένων ρόλων μεταξύ μαθητή και εκπαιδευτικού, αφού η απόκτηση γνώσεων φιλτράρεται μέσω της έγκρισης του δεύτερου. Μια αξιολόγηση μάλιστα που όλο και περισσότερο εισάγεται στο dna των εκπαιδευτικών μηχανισμών ώστε να εξαρτιόμαστε ολοκληρωτικά από αυτήν, βιώνοντας την κρίση των «ειδικών». Η αυθεντία που απορρέει από το ρόλο τους έχει σαν αποτέλεσμα να μην συμμετέχει ο μαθητής στην επεξεργασία της γνώσης που δέχεται, να αποκλείονται διαφορετικές εκδοχές ερμηνείας και να μεγιστοποιείται από άποψη λειτουργικότητας και χρόνου η τεχνική μας κατάρτιση στο πεδίο όπου ο καθένας μας πρόκειται να χρησιμοποιηθεί.

Απέναντι σε όλα αυτά,  οι αντιστάσεις και η αμφισβήτηση από τα κάτω ευνοούν την ύπαρξη κινηματικών διεργασιών, δημιουργούν ρωγμές και συμβάλλουν στην παραγωγή νέας γνώσης ως αντίστιξη στις κυρίαρχες ερμηνείες και τις θεσμοποιημένες και νομιμοποιημένες μορφές γνώσης και σκέψης. Είμαστε πολλοί όσοι στηρίζουμε στην πράξη ήδη τέτοιες ενέργειες. Ερχόμαστε σε επαφή, συζητάμε και συνεργαζόμαστε με άλλα άτομα και συλλογικότητες, προωθώντας εγχειρήματα αυτομόρφωσης και διοργανώνοντας εκδηλώσεις. Και όσο η επίθεση του κράτους οξύνεται, θα γινόμαστε όλο και  περισσότεροι.

ΠΩΣ ΤΟ ΝΕΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙ ΝΑ ΕΠΙΒΑΛΛΕΙ ΤΗΝ ΠΛΗΡΗ ΥΠΟΤΑΓΗ Η’ ΑΛΛΙΩΣ Η ΣΙΩΠΗ ΤΩΝ ΑΜΝΩΝ…

Η ραγδαία αλλαγή της εκπαιδευτικής πραγματικότητας  χρησιμοποιείται ως εργαλείο θωράκισης του αστικού πολιτικού συστήματος  μέσα στην κρίση . Αποτελεί μια από τις κεντρικές επιλογές εμπορευματοποίησης της κυβέρνησης και συνδέεται με τους βασικούς άξονες του κρατικού σχεδιασμού σε θέματα καταστολής και οικονομικής πολιτικής.

Όσον αφορά την όξυνση της καταστολής, η προσπάθεια κατάργησης του ασύλου στους πανεπιστημιακούς χώρους μέσω της μη αναφοράς του φανερώνει απροκάλυπτα πως σε αυτό το νέο τύπο εκπαίδευσης που ευαγγελίζονται θα προσπαθήσουν να κάνουν τις όποιες φωνές αντίστασης να σιγήσουν. Επιδιώκουν χώρους απονεκρωμένους κοινωνικά, χώρους τάξης και πειθαρχίας. Εδώ και πολύ καιρό μάλιστα επιχειρείται να εμφανιστεί το άσυλο ως κάτι ξένο προς τα συμφέροντα της κοινωνίας, ώστε να αποχαρακτηριστεί ως έννοια και να αποσυνδεθεί από τους κοινωνικούς αγώνες και τις διαδικασίες που εμπλέκουν τα ριζοσπαστικότερα κομμάτια της κοινωνίας. Το άσυλο, αντίθετα, έχει συγκεκριμένο χαρακτήρα και πολιτική λειτουργία. Καμία σχέση δεν έχει με τους στημένους διαλόγους και τους νόμους του υπουργείου. Eίναι διαρκής απαίτηση και ανάγκη απέναντι στη βίαιη καταστολή του κράτους, που επιδιώκει να στείλει στο γύψο όποιον τολμήσει να σηκώσει το κεφάλι. Επίσης πραγματώνει πολλά από αυτά που κράτος και κεφάλαιο φοβούνταν και συνεχίζουν να φοβούνται. Είναι κέντρο κοινωνικών, πολιτικών, πολιτιστικών και όποιων άλλων διεργασιών, ένας τρόπος συνεύρεσης των από κάτω και γείωσης με τα πάντα υπαρκτά κοινωνικά προβλήματα, δεν οριοθετείται από την αίθουσα διδασκαλίας και τη φοιτητική ταυτότητα, δεν έχει αργίες και εθνικές επετείους.

Έπειτα, η «οικονομία της γνώσης» που προωθείται οδηγεί στην πλήρη αλλοίωση του ήδη αποσαρθρωμένου συστήματος εκπαίδευσης και επιβεβαιώνει την ταξική κατεύθυνση των μεταρρυθμίσεων. Αυτή η επί πληρωμή μάθηση, αγκιστρωμένη στην αγορά εργασίας και την ιδιωτική πρωτοβουλία, τα ασφυκτικά πλαίσια ζωής-σπουδών που επιβάλλονται, ο φοιτητής «πελάτης» των ιδρυμάτων, που αγοράζει υπηρεσίες  εκπαίδευσης από το πανεπιστήμιο-επιχείρηση και οι απόφοιτοι πολλών ταχυτήτων δείχνουν την οχύρωση του κρατικού εκπαιδευτικού μηχανισμού ώστε να αξιολογεί ακόμη πιο αποτελεσματικά για το ίδιο το σύστημα και να παράγει ανθρώπους πειθήνιους και αναλώσιμους, που ενώ δεν μπορούν να ζήσουν αξιοπρεπώς έχουν γαλουχηθεί στον παραλογισμό ενός αδιάλειπτου κυνηγιού επαγγελματικής αποκατάστασης.

Απέναντι στα ιδεολογήματα του καπιταλισμού για την εκπαίδευση αντιπαραβάλλουμε μια απελευθερωτική παιδεία που δεν έχει ωράριο λειτουργίας, δεν εξαντλείται στα όρια κανενός εκπαιδευτικού ιδρύματος ούτε κατεβάζει ρολά με  το κλείσιμο των σχολών, αλλά αποκτάται μέσα στην ίδια την κοινωνία, από κάθε κύτταρο της. Θέλουμε μια γνώση που δεν κοστολογείται, είναι δωρεάν για όλους και ελεύθερα προσβάσιμη. Μια γνώση που το περιεχόμενο της θα καθορίζεται από εμάς για μας, ενάντια σε κάθε αυθεντία και μοναδική αλήθεια. Μια γνώση αντιιεραρχική και αντιαυταρχική όπου οι ρόλοι του εκπαιδευτή και του εκπαιδευόμενου καταργούνται στην πράξη με σχέσεις ισότητας και αλληλεγγύης.

Ο αγώνας για όλα τα παραπάνω, για τη συνολική ανατροπή του συστήματος δεν μπορεί να προτάσσει τη μεμονωμένη και συντεχνιακή αντιμετώπιση των αναδιαρθρώσεων σε κάθε τομέα της κοινωνικής ζωής. Η εξουσία προσπαθεί να μας πουλήσει ένα ψέμα για αλήθεια. Το ψέμα ότι ηττηθήκαμε και είμαστε ανίκανοι να αντιδράσουμε σ’ αυτά που μας επιβάλλουν. Ότι είμαστε ανίκανοι να υιοθετήσουμε τις συλλογικές πρακτικές εκείνες που θα έρθουν σε ρήξη με τη βίαιη προσαρμογή των αναγκών μας στις συνθήκες που άλλοι ετοίμασαν για μας. Ας γυρίσουμε την πλάτη στους επίδοξους διαχειριστές της ζωής μας και ας πάρουμε τις ζωές μας στα χέρια μας. Ας δημιουργήσουμε τις δομές εκείνες που θα μας επιτρέψουν να απαντήσουμε στην κοινωνική εξαθλίωση που έρχεται. Οι αυτοοργανωμένοι ταξικοί κοινωνικοί αγώνες των εξεγερμένων θα νικήσουν.

enfantdelarage

Advertisements

About enfantdelarage

at the roll of a dice, reality rearranges. somewhere far away

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: